Betty Friedan

Tổng quan

Theo một cách nào đó, chúng ta đang sống theo những hình mẫu lý tưởng được xây dựng nên bởi truyền thông. Cũng như khái niệm tình yêu và hôn nhân, tính nữ hay tính nam cũng đều là những mô hình được áp đặt mà trong đó, con người là đối tượng của một “cuộc tẩy não” từ sách báo và phim ảnh. Chúng ta muốn có một gia đình kiểu mẫu, một ngôi nhà kiểu mẫu, một thân hình kiểu mẫu..., giống như trên những trang tạp chí in màu lộng lẫy. Và rồi chúng ta sẵn sàng làm mọi thứ, thậm chí có thể đánh đổi tất cả để trở nên hoàn hảo trong mắt mọi người.
Tác giả Betty Friedan dành cả cuộc đời bà để theo đuổi việc giành quyền lợi cho phụ nữ. Năm 1963, sự ra đời của Bí Ẩn Nữ Tính đã tạo ra một cuộc cách mạng xã hội, xua tan “huyền thoại” cho rằng tất cả phụ nữ đều chỉ muốn trở thành người nội trợ hạnh phúc. Ngược lại, Betty khẳng định phụ nữ có khả năng như những người đàn ông đối với bất kỳ công việc nào, và khuyến khích họ mạnh dạn tìm kiếm cơ hội mới. Lúc mới ra đời, cuốn sách được coi là nguồn cơn khơi dậy “âm mưu chối bỏ nhà bếp” của phụ nữ Hoa Kỳ và gây tranh cãi vì đi ngược lại quan điểm phổ biến lúc bấy giờ. Betty Friedan từng nhận được hàng trăm bức thư từ các bà nội trợ giận dữ phản đối ý kiến của bà. Thế nhưng càng về sau, người ta càng công nhận và ủng hộ quan điểm này. 
Năm 1970, Betty Friedan tổ chức “Cuộc tấn công bình đẳng của phụ nữ” trên toàn quốc vào ngày 26/8, kỷ niệm 50 năm Hiến pháp Hoa Kỳ sửa đổi, cho phép phụ nữ có quyền bầu cử. Cuộc bãi công toàn quốc thành công ngoài mong đợi trong việc mở rộng phong trào nữ quyền. Chỉ riêng cuộc tuần hành do Friedan chỉ huy tại thành phố New York đã thu hút hơn 50.000 người. 
Sau đây, mời bạn cùng Fonos điểm qua 3 nội dung đáng chú ý trong cuốn sách Bí Ẩn Nữ Tính.

Lời kết từ Fonos

Bạn vừa hoàn thành 3 nội dung nổi bật của cuốn sách Bí Ẩn Nữ Tính, được Fonos chọn lọc để chia sẻ đến bạn.
Bạn thân mến, phụ nữ cần có quyền bình đẳng với đàn ông trên tất cả lĩnh vực. Cuốn sách này đã làm dấy lên làn sóng thứ hai của phong trào nữ quyền Mỹ trong thế kỷ 20 và được xem như một bản tuyên ngôn, đặt nền tảng cho phong trào phụ nữ Hoa Kỳ, từ đó lan rộng thành phong trào phụ nữ quốc tế. Tuy nhiên, ở một khía cạnh giản dị hơn, Bí Ẩn Nữ Tính cũng giúp cho chúng ta, đặc biệt là độc giả nữ, nhìn nhận lại chính mình và những suy nghĩ thường nhật mà ta thường cho là chân lý.
Cảm ơn bạn đã lắng nghe tóm tắt sách Bí Ẩn Nữ Tính trên ứng dụng Fonos! Hãy thường xuyên truy cập vào Fonos để đón nghe những nội dung âm thanh độc quyền được cập nhật liên tục, bạn nhé!

Nội dung thứ nhất: Nhân vật bà nội trợ hạnh phúc.

Một phụ nữ từ một thị trấn ở bang Ohio, nước Mỹ viết: “Nhiều lần tôi cảm thấy câu trả lời duy nhất cho tình trạng của mình là… đi gặp bác sĩ tâm thần. Những lần cay đắng và bực bội nói chung nhiều đến mức không thể kể hết, vì tôi chẳng mảy may biết rằng nhiều phụ nữ cũng cảm thấy thế. Tôi thấy mình hoàn toàn đơn độc. Tôi biết ơn Chúa đã ban cho tôi gia đình, tổ ấm và cơ hội được chăm sóc họ, nhưng cuộc đời tôi không thể dừng lại ở đó được”.
Nội trợ là chân dung chung nhất khi nói về phụ nữ, đến nỗi từ khi sinh ra, họ đã tự đưa mình vào gánh trách nhiệm trong gian bếp. Nhưng nó không chỉ là bức chân dung của nụ cười, của hạnh phúc, mà còn là của sự giam hãm. Rất nhiều bế tắc, đau khổ cũng từ đây mà ra. Nhu cầu nào, phần bản thân nào mà rất nhiều phụ nữ đang cố kìm nén? Nếu quả có nhu cầu đó thì bản thân người phụ nữ cũng không hiểu nó là gì, cũng giống như việc phụ nữ thời Victoria không biết mình có… nhu cầu tình dục.
Betty mô tả giả định của xã hội rằng phụ nữ có thể tìm thấy sự thỏa mãn thông qua việc vui vẻ làm bà nội trợ, kết hôn, thụ động tình dục và xem việc nuôi con là thiên chức, bổn phận của riêng người phụ nữ. Như vậy mới là “người nữ tính”. Theo tác giả, khái niệm “bí ẩn nữ tính” đã được người Mỹ tạo ra và duy trì bằng sách báo, tivi và các chuẩn mực giá trị thời thượng liên quan đến “tổ ấm gia đình”, để bóp nặn cuộc đời người phụ nữ, tạo ra niềm tin rằng những bất công thiệt thòi mà họ đang chịu đựng là gắn liền với ý đồ sáng tạo đầy bí ẩn của Thượng đế chứ không phải do tiến trình lịch sử xã hội tạo ra. Từ đó, rất nhiều phụ nữ tự giam hãm đời mình mà chính họ cũng không hiểu vì sao.

Nội dung thứ 2: Bó chân hay bó sự tự do?

Có một chi tiết đầy tượng hình trong Bí Ẩn Nữ Tính. Đó là khi tác giả đặt ra một loạt câu hỏi: Nếu những bé gái được dạy rằng phải bó chân mới là nữ tính và đây là cách duy nhất để tìm được người yêu, liệu chúng có bó chân như phụ nữ Trung Hoa hay không? Nếu các bà mẹ được các học giả bảo rằng họ sẽ là những bà mẹ tốt hơn nếu đừng đi quá xa bọn trẻ, thì liệu họ có chấp nhận việc để con mình tự lập? 
Đã có bao nhiêu phụ nữ bất chấp lời cảnh báo thường xuyên đi giày cao gót có hại cho sức khỏe vẫn không chịu đi giày đế bằng, bởi vì cho rằng nó không nữ tính? Đã có bao nhiêu bà mẹ trầm cảm, stress chỉ vì số đo 3 vòng không chuẩn, vì vết rạn trên bụng, vì những đứa con thiếu cân, vì không đảm đang, tháo vát như những phụ nữ khác? Đã có bao nhiêu phụ nữ mặc cảm về bản thân vì mình không “đạt chuẩn”? Đến bao giờ chúng ta mới dừng việc ngưỡng mộ và quý trọng người khác hơn bản thân để rồi ép mình phải trở thành ai đó, thay vì là chính mình?
Những bé gái luôn được kế nhiệm suy nghĩ từ bà, từ mẹ của chúng. Khác với đàn ông, phụ nữ cảm thấy niềm tự hào khi được là chân dung của những thế hệ đi trước vì trong bản năng, họ có suy nghĩ muốn được duy trì cái gọi là “truyền thống gia đình”. Để làm được điều đó, mọi bé gái phải nỗ lực duy trì tính nữ của mình, vì đây chính điều kiện tiên quyết để khi trưởng thành, họ không có ý nghĩ nổi loạn.

Nội dung thứ 3: Kế hoạch cho một cuộc đời mới.

Mỗi một người phụ nữ có thể trải qua nhiều năm tháng tìm ra sự thích nghi với bí ẩn nữ tính, sự viên mãn trong tư cách làm vợ, làm mẹ. Và khi đạt được đôi chút thành tựu thì chính họ lại nghe thấy một tiếng nói khác trong lòng: “Không phải vậy đâu, đó không phải là tất cả”.
“Nói thì dễ lắm nhưng làm sao để bắt đầu?”. Đó là suy nghĩ của mọi phụ nữ khi nghĩ đến việc khởi động sắp xếp lại đời mình. “Chúng tôi có thể làm gì khi ở nhà một mình với một đứa trẻ la hét, đống đồ giặt cần phân loại và không có người phụ giúp?”. Tự do sống và lên kế hoạch cuộc đời thật đáng sợ nếu như trước đây bạn chưa bao giờ đối mặt. Nó đáng sợ khi một phụ nữ cuối cùng nhận ra rằng, không có câu trả lời cho câu hỏi “tôi là ai?” cũng như không ai có thể đồng cảm với mình trừ chính giọng nói trong lòng. Khi xã hội càng đòi hỏi ở phụ nữ quá nhiều thì mọi phụ nữ càng phải lắng nghe mình để tìm thấy bản sắc cá nhân. 
Từ nhu cầu và khả năng của mình, một người phụ nữ phải tạo ra một kế hoạch cuộc đời mới, khiến tình yêu con cái và tố ẩm - những thứ đã định nghĩa tính nữ trong quá khứ - trở nên ăn khớp với việc hướng tới một mục đích lớn lao hơn. Một khi cô ấy nhìn xuyên qua những ảo tưởng của “bí ẩn nữ tính” và nhận ra rằng chồng con, đồ đạc trong nhà, chuyện bếp núc, tình dục hay việc trở nên giống như những phụ nữ khác chẳng đem đến cái tôi cho mình, thì cô ấy thường sẽ dễ dàng tìm thấy giải pháp hơn. 
Bước đầu tiên trong kế hoạch ấy có thể là xem việc nhà như những gì nó là: không phải nghề nghiệp mà là thứ gì đó càng làm nhanh chóng càng hiệu quả. Một khi phụ nữ ngừng tìm cách biến nấu ăn, giặt giũ, lau chùi… thành thứ duy nhất ý nghĩa trong cuộc đời mình thì cô ấy có thể tự tin nói rằng “Tôi đã nhìn thấy tự do!”.

Sự ra đời của Bí Ẩn Nữ Tính (năm 1963) đã tạo ra một cuộc cách mạng xã hội thông qua việc xua tan “huyền thoại” cho rằng tất cả phụ nữ đều muốn trở thành người nội trợ hạnh phúc. Tác giả khẳng định phụ nữ có khả năng như những người đàn ông đối với bất kỳ công việc nào và khuyến khích họ mạnh dạn tìm kiếm cơ hội mới. 
Tác giả Betty Friedan (1921 - 2006) là một trong những nhân vật đi đầu trong phong trào phụ nữ ở Hoa Kỳ. Năm 1966, bà đồng sáng lập và được bầu làm chủ tịch đầu tiên của Tổ chức Quốc gia về Phụ nữ (NOW), nhằm đưa phụ nữ "trở thành xu hướng chủ đạo của xã hội Mỹ hiện nay trong quan hệ đối tác hoàn toàn bình đẳng với nam giới".

Bí Ẩn Nữ Tính

Nội dung cho Hội viên

Giới Thiệu