Jason Ng

Elvin Leong

Tổng quan

Ngày nay, ngoài hệ thống giáo dục từ nhà trường và gia đình, trẻ em trong thế hệ sinh năm 2000 trở lên đã quen với việc tự giáo dục mình thông qua Internet. Đó là một thế giới ngồn ngộn thông tin chứa đựng sức hấp dẫn vô hạn, nhưng cũng là con dao hai lưỡi khi mở ra cánh cổng vào các trang web chứa nội dung đồi trụy, bạo lực, mua bán chất cấm hoặc các diễn đàn trò chuyện với người lạ. 

Theo một khảo sát nhanh của Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2021, Việt Nam có khoảng 21% thanh thiếu niên từ 15 - 25 tuổi nghiện Internet, trong đó số sinh viên truy cập Internet tại nhà có nguy cơ bị nghiện cao nhất, lên đến 66%. Cũng giống mọi chứng nghiện khác như bia rượu, chất cấm, bài bạc; nghiện Internet có thể đưa đến những hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe, nhân cách và cuộc đời một con người.

Như vậy, làm sao các bậc phụ huynh kiểm soát được những gì con mình đang truy cập trong khi rõ ràng là chúng hiểu về công nghệ hơn chúng ta? Cuốn sách này mang đến cái nhìn tổng quan và đa dạng về Internet, những cạm bẫy ngầm có thể khiến con bạn sa ngã, có thể sẽ khiến cho bạn phải sửng sốt và ngỡ ngàng.  

Và bây giờ, mời bạn cùng Fonos điểm qua 3 nội dung chính trong cuốn sách Dẫn Con Đi Đúng Đường Trên Internet. 


Nội dung thứ 2: Ba giai đoạn của chứng nghiện Internet.

Các bậc phụ huynh có thể tự đánh giá mức độ nghiện của con mình dựa vào 2 yếu tố là thời gian con sử dụng máy tính mỗi ngày và mức độ tự kiểm soát hành vi của con. 

Giai đoạn ban đầu: thời gian sử dụng từ 2 đến 3 giờ/ngày, dù không muốn nhưng con vẫn có thể tự rời khỏi máy tính.
Giai đoạn trung gian: con ngồi máy tính từ  3 đến 6 giờ/ngày, mất khả năng tự rời khỏi máy tính, trừ khi có những sự việc bên ngoài tác động như đến giờ đi học thì con mới tắt máy.
Giai đoạn nghiêm trọng: con lên mạng trên 6 giờ/ngày, không ăn, không ngủ, không giao tiếp, có dấu hiệu hằn học khi bị nhắc nhở, thậm chí phát sinh bạo lực khi bị bắt phải rời mạng. 

Cha mẹ cần biết rằng đa số các con chìm đắm vào thế giới ảo là do thiếu tự tin trong cuộc sống, áp lực từ bạn bè xung quanh và do thiếu sự gần gũi, quan tâm của cha mẹ. Tùy vào từng giai đoạn mà phương pháp giúp con thoát nghiện khác nhau, tuy nhiên điều cốt lõi là thiết lập lại mối quan hệ gắn bó, chân thành giữa cha mẹ và con cái. Do đó có thể nói, muốn giúp con trở lại bình thường, cha mẹ cần thay đổi cách giao tiếp với con trước đã. 


Nội dung thứ 3: Chiến thuật cai nghiện và Chiến thuật phòng ngừa.



Từ những trường hợp thành công, hai tác giả đưa ra chiến thuật thoát nghiện hiệu quả mà cha mẹ có thể thử áp dụng với con mình. Chiến thuật này gồm 6 hành động: 

1. Chuyện trò chân thành để tìm hiểu lý do con thích lên mạng, con làm gì trên đó, kết bạn với những ai, vân vân… 
2. Đừng ghét bỏ, mắng mỏ con chỉ vì nghiện Internet. Đây là một chứng bệnh và hoàn toàn có thể chữa được. 
3. Chia sẻ với con về những ước mơ, khát vọng của con, hãy ủng hộ con trong mọi trường hợp để con thấy được sự gần gũi của cha mẹ với mình. 
4. Lên kế hoạch cùng con giảm bớt thời gian lên mạng, tăng các hoạt động ngoài thực tế cùng gia đình và bạn bè của con.
5. Khen con khi con hoàn thành mục tiêu trong kế hoạch cai nghiện.
6. Tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên nghiệp khi cần thiết.

Hai tác giả nhấn mạnh rằng, một tình yêu thương vô điều kiện sẽ giúp ích rất nhiều cho quá trình cai nghiện Internet của trẻ. Hãy lắng nghe, thấu hiểu, động viên con trong suốt hành trình này, đôi khi phải nghiêm khắc và kỉ luật nếu cần. Khi cảm thấy con đã nghiện nặng vượt quá khả năng tự chữa trị thì cha mẹ cần liên hệ ngay với các trường cai nghiện hành vi dành cho thanh thiếu niên. Hiện nay ở Việt Nam đã có những trung tâm như thế này rồi, cha mẹ nhé!

Nếu con em mình chưa rơi vào trạng thái nghiện Internet thì thật đáng mừng. Cha mẹ hãy áp dụng ngay một số quy tắc để phòng ngừa con rơi vào cạm bẫy: 
1. Đặt máy tính ở nơi dễ tiếp cận, dễ thấy, và cha mẹ nên dùng máy tính để bàn chứ đừng cho con dùng laptop.
2. Thỏa thuận với con về giới hạn sử dụng Internet ngoài giờ học.
3. Cha mẹ, con cái nên dành thời gian bên nhau mà không có Internet.
4. Giáo dục về mặt tốt và mặt xấu của Internet cho con.
5. Cài phần mềm “điều hướng truy cập” vào những trang web bị cấm.

Cha mẹ nên lưu ý rằng con không chỉ truy cập mạng bằng máy tính ở nhà mà còn có thể ra ngoài tiệm Internet hoặc sang nhà bạn. Do đó cần sát sao với con để con không vuột khỏi tầm quan tâm của mình nhé!


Lời kết từ Fonos

Vừa rồi là 3 nội dung nổi bật của cuốn sách Dẫn Con Đi Đúng Đường Trên Internet, được Fonos chọn lọc để gửi đến bạn. 

Bạn thân mến, ngay lúc này, hãy tự hỏi xem mình hiểu con mình tới đâu? Bạn có biết con làm gì sau giờ học, chơi với ai, thích làm gì, đang chịu áp lực gì và đang cần gì hay không? Nhiều khi tất cả những gì con cần chỉ là bạn và thời gian của bạn. Cách phòng ngừa tốt nhất cho con chính là sự yêu thương, gắn bó, sẻ chia từ cha mẹ chứ không phải điều gì quá lớn lao. Hãy nhanh chóng tìm hiểu con và thế giới của con!
Cảm ơn bạn đã lắng nghe tóm tắt sách Dẫn Con Đi Đúng Đường Trên Internet trên ứng dụng Fonos. Hãy thường xuyên truy cập vào Fonos để đón nghe những nội dung âm thanh độc quyền được cập nhật liên tục, bạn nhé!


Nội dung thứ nhất: Những hiểm họa ngầm trên Internet.

Với thanh thiếu niên ngày nay, Internet là công cụ phục vụ xuất sắc cho học tập và nghiên cứu nếu chúng biết cách quản lý và sử dụng; ngược lại cũng sẽ là chất độc hại nếu trẻ trở thành nô lệ cho nó. Có một số nội dung sau đây mà cha mẹ cần chú ý xem có từng xuất hiện trong lịch sử truy cập mạng của con mình hay không:

Thứ nhất là các trò chơi trực tuyến. Đa số các game phổ biến hiện nay là nhập vai chiến đấu, sử dụng vũ khí; khi chơi tạo ra cảm giác phấn khích và sảng khoái mà thanh niên rất thích thú. Điều nguy hiểm của các trò chơi này là một khi nghiện, trẻ sẽ bị đắm chìm trong thế giới ảo đến mức không phân biệt được với thế giới thực. Đã có nhiều vụ việc bạo lực, xả súng do trẻ dưới tuổi vị thành niên nghiện game quá nặng gây ra. 

Thứ hai là mạng xã hội. Một nghiên cứu cho thấy hầu hết các trẻ dưới 13 tuổi đều khai gian tuổi thật để được tạo tài khoản Facebook. Nếu không kiểm soát, các con có thể truy cập vào các hội nhóm nguy hiểm, bị người lạ dụ dỗ, lừa đảo, ví dụ như nhiều vụ lừa bán người sang nước ngoài xuất phát từ các thông tin tuyển dụng trên mạng xã hội. Một mối nguy nữa là con bạn có thể gặp phải bạo lực mạng thông qua các tài khoản bị hack, dẫn đến hình ảnh nhạy cảm bị phát tán, bị tống tiền, vân vân… 

Thứ ba là các trang web có nội dung đồi trụy. Các bậc phụ huynh hẳn sẽ rất sốc nếu biết với từ khóa “sex” - tức là tình dục, thì kết quả trả về có đến 5 triệu trang, chiếm đến 12% lượng website tồn tại. Ở độ tuổi dễ tò mò như các con, đôi khi chỉ một đường link được chia sẻ từ bạn bè cũng làm thay đổi cả trí óc non nớt. Hiện nay còn có nhiều trang cung cấp trò chơi đồi trụy với những người chơi khác, hoặc các dạng thức hoạt hình mô phỏng hoạt động quan hệ tình dục tương tác trực tuyến. Rất nhiều người trong chúng ta chẳng thể nào ngờ đến thực trạng này!

Nội dung nguy hiểm thứ tư là về các từ khóa “tự sát” hay “khủng bố”. Một nghiên cứu cho thấy khi tìm kiếm với từ khóa “tự sát”, số kết quả hướng dẫn cách thức tự sát còn nhiều hơn các trang có lời khuyên tích cực. Tâm lý chưa trưởng thành, dễ khủng hoảng, áp lực từ học tập và gia đình có thể khiến các em nghĩ quẩn. Nếu không gắn bó với con cái để kịp thời can ngăn, chúng ta có thể để mất các em rất nhanh, chỉ sau vài cú bấm chuột vào các trang web này. 

Các bậc phụ huynh cũng nên lưu ý về các trang đánh bạc, cho vay nặng lãi, làm thẻ tín dụng cho trẻ em trên mạng. Để bắt đầu hiểu về thế giới của các con, cha mẹ nên nghiên cứu về Internet để nắm được các thuật ngữ sử dụng trên mạng nhằm che đậy sự chú ý của chúng ta. Khi thấy có những nội dung xấu xuất hiện trong lịch sử tìm kiếm, hãy quan sát kĩ con mình xem có những triệu chứng của một người nghiện Internet hay không. 


Trong thời đại mà Internet bủa vây như hiện nay, trẻ em và thanh thiếu niên sẽ không thể tự mình vượt qua cám dỗ nếu cha mẹ không ở bên theo dõi và khuyên bảo kịp thời. Cuốn sách này sẽ giúp các bậc phụ huynh hiểu về những cạm bẫy trên Internet, dấu hiệu của chứng nghiện và phương pháp giúp con mình thoát nghiện Internet.

Jason Ng tốt nghiệp Đại học Quốc gia Singapore năm 1990, là chuyên gia, diễn giả, tác giả chuyên về lĩnh vực gia tăng sự gắn kết giữa cha mẹ và con cái. Ông là người sáng lập 3 tổ chức Future Smart Families, PSLE Hub và MindTots, chuyên về tư vấn kỹ năng giáo dục con cái dành cho cha mẹ. 

Elvin Leong là thạc sỹ quản trị kinh doanh và kỹ sư điện tử. Ông có nhiều nghiên cứu chuyên về vấn nạn nghiện máy tính và cũng là chuyên gia về lĩnh vực cuộc sống gia đình. 


Dẫn Con Đi Đúng Đường Trên Internet

Nội dung cho Hội viên

Giới Thiệu