Cathy Park Hong

Nội dung thứ 3: Câu chuyện về nữ tác giả Theresa Kyung Cha và thực trạng đau lòng của người châu Á tại Mỹ.

Cathy biết đến nữ văn sĩ Kyung Cha khi học tới tác phẩm Dictee, một cuốn sách pha trộn giữa nghệ thuật và thơ đầy lôi cuốn và có sức ảnh hưởng rất lớn. Tuy vậy, cái chết của Kyung Cha ở tuổi 31 vì bị một người bảo vệ cưỡng hiếp và sát hại chỉ được nhắc đến rất sơ lược. Vụ việc kín tiếng này ngày càng đi vào quên lãng. 
Kyung Cha có nhiều điểm tương đồng với bố Cathy. Cả hai đều là dân tị nạn trong cuộc nội chiến Nam - Bắc Hàn. Cô trốn chạy khỏi chế độ độc tài ở Nam Hàn để đến Mỹ định cư năm 12 tuổi. 
Cathy đã từng nhầm tưởng hình trên mạng của em gái Kyung Cha, Bernadette, là Kyung Cha vì hệ thống tìm kiếm định hình sai - một dẫn chứng cho thành kiến lố bịch rằng người châu Á đều trông hao hao giống nhau ở đất nước này. Khi được hỏi vì sao vụ án của Kyung Cha không thu hút được sự quan tâm của cộng đồng, luật sư theo đuổi vụ án cũng lấy làm lạ, vì vụ sát hại xảy ra tại tòa nhà Puck - một công trình lịch sử có tiếng ở New York. Bạn Kyung Cha vắn tắt trả lời: “Đơn giản vì cô ấy chỉ là một người phụ nữ châu Á khác”.
Trong quá khứ, Hoa Kỳ đã từng gây ra biết bao đau thương cho các nước châu Á và người dân nơi đây. Vào thế kỷ 19, cứ mỗi hai dặm đường sắt xuyên quốc gia được dựng nên thì có ba công nhân Trung Quốc nhập cư chết vì tai nạn lao động ở những địa hình khắc nghiệt. Một cơ số người Mỹ gốc Nhật bị giam cầm trong suốt Thế chiến thứ 2, ngay cả khi thân nhân họ chiến đấu cho quân đội Mỹ. Đó là chưa kể đến những hồi ức kinh hoàng từ cuộc Chiến tranh Việt Nam, hay tại Hàn Quốc - quê hương tác giả. 
Người Mỹ gốc Á ngày nay trở thành hình mẫu chủ nghĩa tân tự do, những người nguyện làm việc cần mẫn suốt đời để đền đáp món nợ mà cha mẹ họ đã hy sinh cuộc đời để có được. Sau tất cả, người châu Á vẫn phải nỗ lực từng ngày để được công nhận ở Mỹ, thực tế khiến tác giả Cathy đau lòng.

Lời kết từ Fonos

Bạn vừa nghe 3 nội dung chính trong cuốn sách Xúc Cảm Thiểu Số: Góc Nhìn Về Chủng Tộc Và Thân Phận Người Mỹ Gốc Á. Người Mỹ gốc Á sống trong tình trạng “sang chấn chủng tộc” âm thầm, hiếm khi được thảo luận đến. Tuy khác với những trải nghiệm của người da đen, người gốc Á ở Mỹ vẫn phải đối mặt với thái độ kỳ thị khiến họ tự ti về nguồn cội. 
Nhiều người Mỹ trắng hay nói đùa “Người châu Á giờ đây có mặt ở mọi lúc mọi nơi”, quên đi thực tế rằng chính những hành động quân sự trên khắp thế giới của người Mỹ trắng là lý do dẫn đến làn sóng di cư và tị nạn ồ ạt tới đất nước này.
Cảm ơn bạn đã lắng nghe tóm tắt sách Minor Feelings (tạm dịch: Xúc Cảm Thiểu Số) trên ứng dụng Fonos. Hãy thường xuyên truy cập vào Fonos để đón nghe những nội dung âm thanh độc quyền được cập nhật liên tục, bạn nhé.

Nội dung thứ nhất: Nhận diện mơ hồ về người Mỹ gốc Á và sự đồng cảm của tác giả với người da màu ở Mỹ.

Dù đang trong giai đoạn trầm cảm, Cathy Park Hong vẫn phải đến tiểu bang Wyoming cho một buổi ngâm thơ, sự kiện mà cô không hề hứng thú kể cả khi tâm trạng vui vẻ. Đứng trên sân khấu, cô cảm nhận rõ bản thân vô hình trước khán phòng. Từ lâu, cô nhận ra người châu Á không tạo được ấn tượng đủ mạnh nơi loại hình nghệ thuật này. Trong mắt khán giả Mỹ, họ được liệt vào nhóm thiểu số hơn cả người gốc Phi và thường bị phớt lờ. Buổi ngâm thơ lần đó kết thúc bẽ bàng, mọi người lục đục rời đi ngay khi cô vừa xong tiết mục.
Trong cộng đồng người Mỹ gốc Á, mối quan hệ giữa những người tưởng chừng cùng màu da lại càng phức tạp. Mặc cảm về nguồn gốc ngấm ngầm đẩy họ ra xa nhau như những thỏi nam châm cùng dấu. Cathy bất mãn khi nhà trị liệu tâm lý gốc Hàn cắt đứt tiến trình trị liệu với cô vì cho rằng hai người không hợp nhau, hay khi một cậu thanh niên người Việt trong tiệm làm móng cố tình làm cô đau đớn.
Nhiều người cho rằng người châu Á đang có chỗ đứng rất cao tại Mỹ. Trong các nhóm sắc tộc, họ sẽ là “những người Mỹ trắng kế nhiệm”. Thế nhưng phải chăng, để hiện diện, họ đang dần tan biến? Phải chăng, để được công nhận trong xã hội mà người da trắng nắm giữ đặc quyền, họ buộc phải đồng hoá mình với người Mỹ trắng, phủ nhận và bỏ quên nguồn cội?
Richard Pryor, nghệ sĩ hài độc thoại gốc Phi, cho rằng nạn phân biệt chủng tộc len lỏi khắp mọi ngóc ngách ở Mỹ. Là nhà cách mạng bởi thái độ thẳng thắn khi nói về chủng tộc, ông bông đùa rằng mọi người vẫn đơn thuần xem ông là một cậu nhóc, cho đến khi ông vừa lên 8 tuổi, họ liền gắn ngay cái mác “Negro”, nghĩa là “thằng da đen” lên ông. Chính những buổi trình diễn táo bạo của Richard đã đánh thức nhiều cảm xúc chưa gọi tên trong Cathy, góp phần giúp cô vượt qua trầm cảm. Cathy đã chia sẻ với Richard những ưu tư trong lòng mà cô gọi là “xúc cảm thiểu số”, những suy nghĩ nhuốm màu tiêu cực mỗi ngày một lớn về sắc da của mình. 

Nội dung thứ 2: Những trải nghiệm đặc trưng mang nhiều mặc cảm trong các gia đình nhập cư.

Năm lớp Chín, thầy giáo tiếng Anh của Cathy hào hứng giới thiệu với lớp về tiểu thuyết Bắt Trẻ Đồng Xanh của J. D. Salinger. Thầy cho rằng ai cũng sẽ đồng cảm sâu sắc với nhân vật chính, Holden Caulfield, với ám ảnh rằng tuổi thơ cậu bị đánh mất. Kỳ lạ thay, người Mỹ Ănglô thường kết nối thời thơ ấu với sự hồn nhiên, nhưng đối với những ai xuất thân từ các gia đình nhập cư, tuổi thơ thường chỉ là một chuỗi hồi ức đầy hổ thẹn.
Quyết tâm đến Mỹ lập nghiệp năm 1965, bố Cathy phải nói dối rằng ông là một kỹ sư có tay nghề để lấy được visa dù ông có tài và làm việc chăm chỉ. Bà ngoại Cathy là người Bắc Hàn lưu vong. Vài năm sau, bà cũng chuyển đến Mỹ để giúp trông cháu. Cathy vẫn còn nhớ như in lúc cùng bà dạo quanh khu phố ngày cô còn nhỏ. Không quen với văn hóa Mỹ, bà ngoại Cathy vô tư tiến đến chào những đứa trẻ da trắng và bắt tay chúng. “Cin trào”, chúng nhại lại lời bà và còn xô bà ngã. Bố cô bực tức lái xe quanh xóm và tìm thấy đứa nhỏ gây hấn với mẹ mình, ông la lối dữ dội và nhào ra để rượt nó. Con bé dễ dàng chạy thoát, nhưng từ đó, Cathy mang mặc cảm nặng nề về ánh nhìn của hàng xóm với bố mình. 
Ám ảnh đó đeo bám cô đến mãi sau này, giống như cảm giác xấu hổ khi cô nhận ra mình đã mặc một chiếc áo thun in chữ Playboy đến trường mà không hay biết ý nghĩa của nó. Cathy thật sự không có một tuổi thơ trong sáng như Holden Caulfield.
Một rào cản khác với các gia đình nhập cư chính là ngôn ngữ. Cathy khó bắt kịp các bạn đồng trang lứa khi học tiếng Anh vì từ nhỏ, mọi người quanh cô chỉ sử dụng tiếng bồi. Từng là nỗi xấu hổ, nhưng giờ đây, phương ngữ châu Á trở thành điểm nhấn trong văn chương của cô. Hứng thú với tiếng Anh bồi và nhận thấy vai trò cầu nối của nó trong giao tiếp, Cathy đưa những ngôn từ này vào thơ, thách thức nhìn nhận độc giả với những hiệu quả gây sửng sốt.

Tổng quan

Người Mỹ gốc Á hiện diện ra sao trong xã hội Mỹ? Mặc dù gần đây, có một lượng lớn tác phẩm văn học về đề tài chủng tộc và nạn phân biệt đối xử, rất ít bài viết nhắc đến sắc tộc này.
Thông thường, người Mỹ gốc Á được xem là hình tượng dân nhập cư gương mẫu: làm việc chăm chỉ, cư xử nhã nhặn và gần như vô hình. Tuy vậy, những thành kiến tưởng chừng vô hại này vẫn gây ra cho họ không ít tổn thương.
Là con gái một gia đình tị nạn từ Hàn Quốc sang Mỹ, tác giả Cathy Park Hong đã và đang sống trong thực tại trên. Qua cuốn sách Minor Feelings: A Reckoning on Race and the Asian Condition (tạm dịch: Xúc Cảm Thiểu Số: Góc Nhìn Về Chủng Tộc Và Thân Phận Người Mỹ Gốc Á) của cô, bạn sẽ có cái nhìn bao quát về tình trạng người da vàng nơi đất Mỹ. Sự trải lòng sâu sắc của nhà văn gốc Hàn được phác lên từ trải nghiệm thực tế cùng những thấu cảm cá nhân, qua đó khắc họa bức tranh đau xót mà cộng đồng người Mỹ gốc Á đang phải đối mặt trong thực tại.
Mời bạn cùng Fonos điểm qua 3 nội dung chính trong cuốn sách Minor Feelings - Xúc Cảm Thiểu Số.

Minor Feelings: A Reckoning on Race and the Asian Condition (tạm dịch: Xúc Cảm Thiểu Số: Góc Nhìn Về Chủng Tộc Và Thân Phận Người Mỹ Gốc Á) ra mắt năm 2020, là những hồi ký day dứt về cuộc đời người Mỹ gốc Á qua lời nữ văn sĩ Cathy Park Hong. 
Cathy Park Hong xuất thân từ một gia đình Hàn Quốc nhập cư vào Mỹ. Cô đã xuất bản 3 tập thơ và được nhận các học bổng nghiên cứu sinh bao gồm giải thưởng Windham-Campbell, học bổng Guggenheim và trợ cấp của quốc gia cho nghệ thuật (NEA - một tổ chức độc lập nhằm hỗ trợ và gây quỹ cho các dự án trưng bày nghệ thuật xuất sắc).

Minor Feelings

Nội dung cho Hội viên

Giới Thiệu