Nguyễn Lân

Tổng quan

Để có được đất nước Việt Nam như ngày hôm nay, ông cha ta đã trải qua hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước. Trong quá trình ấy, dân tộc ta đã trải qua biết bao cam go, phải liên tục chống lại ách đô hộ, xâm lược từ phương Bắc để giữ lấy non sông tươi đẹp.
Những Trang Sử Vẻ Vang - Từ Trước Cuộc Nội Thuộc Tàu Đến Đầu Triều Gia Long như một bản anh hùng ca ghi lại những nốt thăng trầm trong ngàn năm lịch sử dân tộc Việt. Để từ đó, lớp con cháu có thể hiểu hơn về công lao của tổ tiên, nuôi dưỡng tình yêu mãnh liệt với tổ quốc.
Sau đây, mời bạn cùng Fonos điểm qua 3 nội dung chính trong cuốn sách Những Trang Sử Vẻ Vang - Từ Trước Cuộc Nội Thuộc Tàu Đến Đầu Triều Gia Long, được Fonos chọn lọc để chia sẻ đến bạn.

Nội dung thứ nhất: Từ khi Triệu Đà chiếm Âu Lạc đến lúc Ngô Quyền giải phóng non sông.

Sau khi An Dương Vương bại dưới tay Triệu Đà, Âu Lạc bị sáp nhập vào Nam Việt. Song lúc ấy, phương Bắc vẫn chưa cai trị phía Nam, vì Nam Việt vẫn là một nước độc lập. Chỉ đến khi Triệu Ai Vương - chắt trai của Triệu Đà - lên ngôi vua thì họa Bắc thuộc mới xảy ra. 
Hai mẹ con Triệu Ai Vương rắp tâm đem Nam Việt dâng cho vua Hán, nên bị một vị tướng yêu nước tên Lữ Gia giết chết. Nhưng nhà Hán lại lấy cớ đó xua quân xuống Nam Việt. Năm 111 trước Công nguyên, Nam Việt bại trận, chính thức mở ra giai đoạn một ngàn năm bị phương Bắc đô hộ. Rất nhiều cuộc khởi nghĩa đã diễn ra, từ khởi nghĩa bà Trưng, bà Triệu, đến khởi nghĩa Lý Nam Đế, Triệu Quang Phục. Nhưng tất cả đều thất bại.
Đến cuối đời Đường, nước Tàu nội loạn. Nhân dịp ấy, Khúc Thừa Dụ khởi nghiệp lớn ở Giao châu, được dân tôn làm Tiết độ sứ. Nhưng chẳng bao lâu thì bị tướng Nam Hán là Lý Khắc Chinh đem quân sang đánh. Một viên tướng cũ của nhà họ Khúc tên Dương Đình Nghệ đã đứng ra đuổi quân Nam Hán, song sau đó ông lại bị bề tôi tham lam tên Kiều Công Tiễn giết chết để chiếm thành Đại La. Nghe tin, con rể của Dương Đình Nghệ là Ngô Quyền liền kéo quân vây thành. 
Thấy không chống cự được quân Ngô Quyền, Kiều Công Tiễn cho người sang Nam Hán cầu viện. Vua Nam Hán cho thái tử Hoằng Tháo đem chiến thuyền đi trước, còn mình đóng quân ở cửa bể để chi viện. Kết quả là, Ngô Quyền đã thắng trận sông Bạch Đằng vang danh trong sử Việt, giết chết Hoằng Tháo, khiến Nam Hán đại bại, mở đầu cho nền độc lập của nước nhà.

Nội dung thứ 2: Quốc gia về một mối và giai đoạn Đinh, Lý, Trần.

Sau khi đánh bại Nam Hán, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa. Đến năm 944, Ngô Quyền mất. Người em vợ tên Dương Tam Kha liền cướp quyền, tiếm vị. Thổ hào khắp nơi không phục, tự xưng sứ quân, nổi lên cát cứ ở các phương. Loạn 12 sứ quân bắt đầu, khiến quốc gia mới độc lập không lâu dễ trở thành mồi ngon cho Nam Hán. May thay, năm 968, vị anh hùng Đinh Bộ Lĩnh đã thống nhất đất nước, lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Tiên Hoàng, đặt tên nước là Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lư. Nước ta chính thức trở thành một quốc gia chính thống, có triều nghi, có quan tước. 
Tuy nhiên, đến năm 979, gian thần Đỗ Thích đã hành thích Đinh Tiên Hoàng cùng người con trưởng là Đinh Liễn. Người con thứ Đinh Tuệ lên ngôi dưới sự phò trợ của mẹ ruột Dương thái hậu và tướng Lê Hoàn. Trái với nhiều học giả khác, Nguyễn Lân nhận định Dương thái hậu và Lê Hoàn là loạn thần. Vì vậy, ông tránh không nhắc đến nhà Tiền Lê, mà chuyển ngay sang giai đoạn triều Lý.
Mở đầu cho giai đoạn này là sự kiện Lý Thái Tổ băng hà năm 1028, dẫn đến việc 3 hoàng tử đem quân tranh vị với thái tử Phật Mã. Tướng Lê Phụng Hiểu đã chém chết 1 người, khiến 2 hoàng tử còn lại hoảng sợ bỏ trốn. Thái tử lên ngôi, tức Lý Thái Tông. Ngoài Lý Thái Tông, nhà Lý còn nhiều vị vua và anh hùng nổi bật khác, như vị vua nhân từ Lý Thánh Tông, danh tướng Lý Thường Kiệt, hiền thần Tô Hiến Thành…
Sang nhà Trần, Nguyễn Lân mở đầu bằng câu chuyện Trần Nhật Duật dẹp loạn mường Trịnh Giác Mật. Tiếp đó là 3 lần chống quân Nguyên Mông của nhà Trần với các vị anh hùng như Trần Hưng Đạo, Trần Quốc Toản, Trần Bình Trọng,... Tuy có những kẻ phản quốc như Trần Ích Tắc, Trần Kiện…, nhưng quân dân nhà Trần vẫn đánh bại quân Nguyên Mông, bảo vệ được non sông gấm vóc. 

Lời kết từ Fonos

Bạn thân mến, bạn vừa hoàn thành 3 nội dung chính của cuốn sách Những Trang Sử Vẻ Vang - Từ Trước Cuộc Nội Thuộc Tàu Đến Đầu Triều Gia Long - tác phẩm tóm tắt lịch sử đất nước Việt Nam từ thời bắt đầu Bắc thuộc đến khi lập ra nhà Nguyễn. Hy vọng tác phẩm của tác giả Nguyễn Lân sẽ hữu ích cho bạn trong quá trình trau dồi thêm kiến thức về lịch sử nước nhà.
Cảm ơn bạn đã lắng nghe tóm tắt sách Những Trang Sử Vẻ Vang trên ứng dụng Fonos. Hãy thường xuyên truy cập vào Fonos để đón nghe những nội dung âm thanh độc quyền được cập nhật liên tục, bạn nhé!

Nội dung thứ 3: Từ nhà Hồ, nhà Hậu Lê, đến lúc đất nước chia cắt rồi lại thống nhất.

Cuối đời Trần, ngoại thích Hồ Quý Ly cướp ngôi, lập ra nhà Hồ. Một số người chống Quý Ly sang cầu cứu nhà Minh, vô tình “rước voi giày mã tổ”. Vốn nuôi âm mưu chiếm nước ta, nhà Minh xua quân sang, đánh bại nhà Hồ, rồi đặt quận huyện để cai trị. Dân Nam bị đồng hóa, áp bức một cách tàn bạo. Không chịu nổi ách đô hộ, người anh hùng Lê Lợi đã đứng lên khởi nghĩa chống quân Minh, lập ra nhà Hậu Lê. 
Sau một thời gian phồn thịnh, năm 1527, Mạc Đăng Dung cướp ngôi vua Lê, lập ra nhà Mạc. Họ Nguyễn và họ Trịnh đã giúp con cháu nhà Lê đánh quân Mạc. Năm 1592, nhà Mạc mất ngôi. Quốc gia bắt đầu bước vào thời kỳ Trịnh Nguyễn phân tranh. Lúc bấy giờ người châu  u cũng bắt đầu tiếp xúc với bờ cõi nước ta.  
Năm 1775, Nguyễn Nhạc tấn công bất ngờ khiến quân chúa Nguyễn tan tác. Năm 1786, Nguyễn Nhạc sai em là Nguyễn Huệ đánh chiếm Thuận Hóa, rồi ra thẳng Bắc diệt chúa Trịnh, trao lại xã tắc cho vua Lê Chiêu Thống. Nhưng Chiêu Thống lại cấu kết với nhà Thanh, nên quân Tây Sơn phải từ phía Nam tiến ra Bắc đánh đuổi quân xâm lược. Tuy vậy, sau khi vua Quang Trung (tức Nguyễn Huệ) băng hà, thế lực nhà Tây Sơn ngày càng giảm sút, liên tục bị Nguyễn vương chiếm đất, chiếm thành. Cuối cùng, nhà Tây Sơn mất, Nguyễn vương thống nhất đất nước, lập ra nhà Nguyễn.

Những Trang Sử Vẻ Vang - Từ Trước Cuộc Nội Thuộc Tàu Đến Đầu Triều Gia Long tóm lược lịch sử nước Việt Nam từ giai đoạn An Dương Vương mất nước đến lúc nhà Nguyễn thành lập. Cuốn sách giúp độc giả hiểu hơn về lịch sử nước nhà và nâng cao tinh thần yêu nước.
Nguyễn Lân (1906 - 2003) là nhà biên soạn và nghiên cứu người Việt. Ông có công trong việc xây dựng bộ môn và khoa tâm lý học, giáo dục học của hệ thống các trường sư phạm tại Việt Nam và từng được Nhà Nước phong tặng danh hiệu Nhà Giáo Nhân Dân.

Những Trang Sử Vẻ Vang - Từ Trước Cuộc Nội Thuộc Tàu Đến Đầu Triều Gia Long

Nội dung cho Hội viên

Giới Thiệu