Barbara Oakley

Nội dung thứ 3: Áp dụng kĩ thuật ghi nhớ và làm bài kiểm tra thường xuyên để việc học trở nên thú vị hơn. 

Chúng ta học và ghi nhớ thông tin dễ dàng hơn nhiều khi thông tin đó có ý nghĩa với chúng ta. 

Một trong những kỹ thuật ghi nhớ hiệu quả nhất chính là tạo ra phép ẩn dụ. Phép ẩn dụ giúp bạn thấy sự vật này tương đồng với sự vật khác như thế nào. Đồng thời, phép ẩn dụ giúp củng cố, kết nối những ý tưởng vào các cấu trúc đã có sẵn. Càng tạo được nhiều kết nối, bạn càng dễ dàng nhớ những khái niệm hơn. Chẳng hạn, nếu tưởng tượng dòng điện là dòng nước, bạn sẽ dễ hình dung điện áp cũng tương tự như là áp lực nước.  

Từ viết tắt cũng là một công cụ hữu ích. Ví dụ nếu bạn muốn ghi nhớ bốn loại cây là: tỏi, hoa hồng, táo gai và mù tạc, nhớ những chữ cái đầu tiên, là “THTM” có thể sẽ dễ dàng hơn. 

Ngoài ra, nhiều người còn sử dụng phương pháp đặt câu ghi nhớ. Đây là hình thức phái sinh của phương pháp từ viết tắt. Câu ghi nhớ có thể tạo thành một câu chuyện thú vị nào đó. Trong câu ghi nhớ, chữ cái đầu tiên của mỗi từ cũng là chữ cái đầu tiên của từng từ trong danh sách cần phải ghi nhớ. Chẳng hạn, tiếp nối ví dụ ở trên, “THTM” có thể được đặt thành câu “Tôi Học Toán Mãi”. 

Bên cạnh đó, kiểm tra không chỉ là công cụ đo lường mức độ hiểu biết của chúng ta. Tự thân quá trình kiểm tra cũng là một trải nghiệm học tập cực kỳ hiệu quả. Việc học, chuẩn bị cho kỳ thi, và bản thân bài kiểm tra cũng giúp cải thiện khả năng ghi nhớ những gì đã học. 

Nếu việc làm bài kiểm tra khiến bạn căng thẳng thì hãy thử đổi góc suy nghĩ rằng việc này là động lực khiến bạn háo hức cố gắng nhiều hơn. Ngoài ra, nếu cảm thấy lo lắng trước mỗi kì thi, bạn có thể tập hít thở sâu để đưa nhiều oxy lên não hơn. 


Tổng quan

Những con số, phương trình toán học có khiến bạn quay cuồng và hoảng sợ không? Trong suốt quãng thời gian còn đi học, tác giả Barbara Oakley thường xuyên bị điểm kém môn toán và khoa học. Sau khi tốt nghiệp, bà mới nhận thấy mình thực sự cần những kỹ năng từ hai bộ môn ấy để theo đuổi sự nghiệp. 

Với thời gian dài trên ghế nhà trường, cùng những nghiên cứu về thần kinh học, bà chia sẻ những phương pháp, bí quyết dễ áp dụng giúp người đọc vừa vui học vừa đạt được kết quả tốt trong môn toán và khoa học.            

Sau đây, mời bạn cùng Fonos điểm qua 3 nội dung chính trong cuốn sách Cách Chinh Phục Toán Và Khoa Học (Ngay Cả Khi Bạn Vừa Trượt Môn Đại Số).


Nội dung thứ 2: “Lập khối thông tin” và tập trung vào quá trình để đạt được kết quả học tập như ý.

Bạn có biết rằng tâm trí chúng ta phi thường đến mức có thể nhìn thấy khu rừng mà tạm thời bỏ qua thông tin về những cây riêng lẻ bên trong không? Khả năng này gọi là “lập khối thông tin” và đây cũng là một phần quan trọng trong quá trình học tập. Khối thông tin được tạo ra bằng cách kết nối những mẩu thông tin nhỏ hơn thông qua quá trình gán nghĩa, cũng giống như khi ta ghép các chữ cái “c, a, o” ra được tính từ “cao”. 

Lập khối thông tin sẽ giúp não hoạt động hiệu quả hơn bởi khi đó ta không cần phải nhớ từng chi tiết, từng “cái cây” riêng lẻ. Trong việc học, bạn có thể áp dụng kĩ thuật này bằng cách nhớ lại những ý chính đã học. Từ đó, bạn có thể tạo ra những khối thông tin mới.   

Cách hiệu quả nhất để lập khối thông tin là tập trung giải mã những ý cơ bản và sau đó xác định xem mình sẽ thực hành thông tin đó như thế nào. Bạn cũng cần phải hiểu những thông tin này khi đặt trong mối liên hệ ngữ cảnh với những thông tin khác mà bạn đã biết. Hãy hình dung là bạn không thể hiểu thấu đáo một vấn đề toán học chỉ đơn thuần bằng cách đọc bài giải. Nếu thực sự muốn hiểu, bạn phải biết cách đặt vấn đề đó vào mạng lưới những khái niệm và khối thông tin mà mình đã biết. Do đó, trong quá trình học tập, đừng chỉ đọc lại thông tin một cách thụ động, hãy tập ghi nhớ ý chính. 

Hãy hình dung bắp chân của bạn sẽ rất đau nếu bạn không luyện tập đều đặn cho cuộc thi marathon lớn. Tương tự như vậy, nếu cứ trì hoãn, bạn sẽ không thể chinh phục toán và khoa học. 

Sự trì hoãn có sức hấp dẫn rất lớn vì gợi cho ta cảm giác được giải thoát tạm thời khỏi một thực tại không mấy hấp dẫn, nhiều chông gai khó khăn. Nếu muốn tiến xa hơn trong môn toán và khoa học, bạn phải kiểm soát sự trì hoãn của mình.

Hãy hình dung việc học toán và khoa học như thế này: bạn cần những buổi học ngắn để chồng những “viên gạch” thông tin lại với nhau, đồng thời cũng cần khoảng thời gian để lớp vữa xi măng kết dính khô lại. Nói cách khác, quá trình học tập cần trải dài. Bạn không thể học nhanh cho xong vào phút cuối. Khi bạn tập trung vào quá trình hơn là thành phẩm, bạn sẽ nhớ lâu hơn, và cả sự trì hoãn cũng có thể bị ngăn chặn.

Quá trình ở đây là thời gian bạn làm một việc gì đó liên tục. Chẳng hạn như bạn dành thời gian là 20 phút để học. Còn thành phẩm là kết quả. Trong ví dụ này, thành phẩm chính là bài tập về nhà mà bạn đã hoàn thành. Khi tập trung vào quá trình, bạn sẽ thư giãn và trôi theo dòng chảy công việc. Bạn sẽ không tự phán xét bản thân quá nhiều vì ít tập trung vào việc nhanh chóng đạt được kết quả cuối cùng. Điều này cũng giúp ta ngăn chặn sự trì hoãn vì đôi lúc, nếu kết quả là một thứ quá xa tầm với, ta sẽ cố gắng tránh tiếp cận vì sợ thất bại. 


Lời kết từ Fonos

Vừa rồi là ba nội dung nổi bật của Cách Chinh Phục Toán Và Khoa Học, được Fonos chọn lọc gửi đến bạn. Mời bạn tìm nghe phiên bản sách nói hoặc tìm đọc phiên bản ebook trọn vẹn trên ứng dụng để hiểu rõ hơn về phương pháp học tập hiệu quả từ tác phẩm.

Theo tác giả Oakley, chỉ cần chăm chỉ và học đúng phương pháp, bất kỳ ai cũng có thể nâng cao hiểu biết về toán và khoa học. Hãy lập khối thông tin để ghi nhớ một cách chủ động, tập trung vào quá trình thay vì kết quả. Vạn sự khởi đầu nan, nhưng sau cùng, bạn sẽ nhận được thành quả xứng đáng. 

Cảm ơn bạn đã lắng nghe tóm tắt sách Cách Chinh Phục Toán Và Khoa Học trên ứng dụng Fonos. Hãy thường xuyên truy cập vào Fonos để thưởng thức những nội dung âm thanh độc quyền được cập nhật liên tục, bạn nhé!


Nội dung thứ nhất: Tư duy tập trung, tư duy phân tán và giấc ngủ là những nền tảng quan trọng để thành công trong học tập.

Hãy hình dung về chiếc đèn pin có hai chế độ cài đặt: tia sáng cực kì sắc nét khi dồn thành một tia chiếu vào một vùng nhỏ, hoặc tia sáng lan tỏa trong vùng rộng hơn nhưng mờ nhạt hơn. Não của chúng ta cũng hoạt động theo cách tương tự và có thể chuyển đổi giữa hai chế độ này.  

Ở chế độ tập trung, ta thường chú trọng vào những thông tin quen thuộc, đã khắc ghi trong tâm trí. Đây là chế độ cần thiết khi học toán và khoa học vì giúp ta giải quyết vấn đề bằng cách phân tích dựa trên lý trí. Ví dụ: khi bạn đã học thuộc lòng bảng cửu chương, chế độ tập trung sẽ được kích hoạt khi làm phép nhân các số cơ bản.    

Ở chế độ phân tán, ta sẽ cho tâm trí thả lỏng, tự do suy nghĩ một chút để nhìn thấy “bức tranh rộng lớn” của vấn đề. Chế độ này cũng rất cần thiết cho việc học toán và khoa học vì nó giúp bạn có góc nhìn mới đối với vấn đề đang cần giải quyết. Khi cố gắng lĩnh hội kiến thức mới, đừng nên tập trung vào một điểm duy nhất, hãy sử dụng tư duy phân tán để nắm được bức tranh toàn cảnh.  

Trong sinh hoạt hằng ngày, ta thường có sự chuyển đổi giữa chế độ tập trung và phân tán. Hai chế độ tư duy này không đồng tồn tại cùng một thời điểm. Việc chuyển đổi chế độ tư duy đóng vai trò quan trọng trong quá trình học tập. Khi tiếp xúc các khái niệm mới, ta sẽ dùng tư duy phân tán. Sau đó, khi nắm được vấn đề, ta có thể chuyển sang tư duy tập trung để đào sâu hơn hiểu biết về kiến thức mới thu nạp.   

Giấc ngủ cũng rất cần thiết trong học tập. Bạn không thể làm cho cơ bắp săn chắc bằng cách liên tục nâng tạ. Giữa các lần tập cần có khoảng thời gian nghỉ ngơi hợp lý để cơ bắp được khỏe mạnh, săn chắc về lâu dài. Việc học cũng tương tự. Những hóa chất độc hại sẽ sản sinh trong não khi ta thức quá lâu, tuy nhiên một giấc ngủ sâu sẽ ngăn được việc này. Giấc ngủ giúp não khỏe mạnh là một phần quan trọng của quá trình học tập và ghi nhớ. Bên cạnh đó, có những nghiên cứu cho thấy rằng nếu ta ôn lại kiến thức đã học ngay trước khi ngủ, khả năng cao là ta sẽ nằm mơ thấy điều gì đó liên quan đến nó. Giấc mơ cũng góp phần củng cố nhận thức về vấn đề. 

Do đó, nếu bạn đang gặp vấn đề khó giải quyết, hãy thử chuyển đổi chế độ tư duy, hoặc ngủ một giấc xem sao.  


Cách Chinh Phục Toán Và Khoa Học (Ngay Cả Khi Bạn Vừa Trượt Môn Đại Số) cung cấp thông tin chi tiết về cách thức não bộ tiếp nhận và xử lý thông tin, từ đó đưa ra chiến lược học tập hiệu quả hơn, đặc biệt là trong việc học toán và khoa học. Ngay cả khi bạn cảm thấy khó tiếp thu những khái niệm toán học hay khoa học, bạn vẫn có thể lĩnh hội được kiến thức trong lĩnh vực này nếu biết cách kiên trì học tập. 

Barbara Oakley là giáo sư cơ khí tại Đại học Oakland, đồng thời là thành viên Viện Kỹ thuật Y tế và Sinh học Hoa Kỳ. Bà có bằng đại học ngành Văn học và Ngữ tộc Slav, cùng bằng tiến sĩ ngành Kỹ thuật. Các nghiên cứu của bà tập trung vào mối quan hệ phức tạp giữa thần kinh học và hành vi xã hội.


A Mind For Numbers - Cách Chinh Phục Toán Và Khoa Học

Nội dung cho Hội viên

Giới Thiệu